Жеке деректерге рұқсатсыз қол сұққан нотариустар лицензиядан айырылады

21.05.2026


Нотариустардың дербес деректерді қорғау туралы заңнаманы бұзғаны үшін жауапкершілігі күшейтіледі.


Мәжілістің жалпы отырысында "Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне нотариаттық қызмет мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" заң жобасын бірінші оқылымда мақұлдады, деп хабарлайды inbusiness.kz сайты.

"Біріншіден, мемлекеттік бақылау тетіктерін қайта қарау. Қолданыстағы модель нотариаттың жария-құқықтық табиғатын толық ескермейді және әділет органдарының құқық бұзушылықтарға жедел ден қою мүмкіндіктерін шектейді. Нәтижесінде, бақылаудың тиімділігі төмендеп, азаматтардың шағымдары бойынша жедел әрекет етуді қиындатады. Осы мәселені шешу үшін мемлекеттік бақылау тәртібін тікелей "Нотариат туралы" заң шеңберінде бекіту ұсынылып отыр", – деді Мәжіліс депутаты Нұрсұлтан Байтілесов.

Белгілі болғандай, нотариаттық қызметтер цифрландырылады. Бүгінде онлайн форматта сенімхаттар мен келісімдер куәландырылып жатыр, сондай-ақ консультациялық көмек көрсетіледі. Пилоттық жоба аясында 800 мыңнан астам қызмет онлайн көрсетілді.

Депутаттың айтуынша, пилоттық жобада іске асырылған тетіктерді заңнамалық деңгейде бекіту жоспарланған. Бұл нотариаттық әрекеттерді азаматтың жеке қатысуымен де, "электрондық үкімет" порталымен де қашықтықтан жүзеге асыруға мүмкіндік береді, деді ол.

"Қолданыстағы заңнамаға сәйкес өндіріп алу борышкердің тіркелген немесе тұрғылықты жері бойынша, және шартта көрсетілген мекенжай бойынша жүзеге асырылады. Алайда тәжірибеде жекелеген микроқаржы ұйымдары үлгілік шарттарға кез келген нотариусқа жүгінуге мүмкіндік беретін талаптарды енгізіп отыр. Сондықтан заң жобасында атқарушылық жазбаны тек борышкердің тіркелген жері бойынша жасау нормасын бекіту ұсынылды. Сонымен қатар борышкердің тұру аймағы сәйкес келмесе автоматты түрде бұғат қою тетігі енгізуді көздейді", – деді мәжілісмен.

Бұл ретте борышкерге атқарушылық жазбаның көшірмесін "электрондық үкімет" порталы және SMS арқылы жеткізу фактісін тіркей отырып жолдау міндеті көзделеді. Нотариустардың "Нотариат туралы" Заң талаптарын және дербес деректерді қорғау туралы заңнаманы бұзғаны үшін жауапкершілігі күшейтіледі.

Заң жобасында электрондық құжатқа және электронды цифрлық қолтаңбаға қойылатын талаптарды сақтау бөлігінде Қазақстан Республикасының цифрлық заңнамасын бұзғаны үшін нотариустарды лицензиясынан айыру ұсынылады.

Жекелеген нормалар арқылы нотариалдық электрондық архивті құру тәртібі бекітіледі. Нотариат қызметімен айналысу құқығына лицензиясы бар, бірақ бес және одан да көп жыл бойы мамандығы бойынша жұмыс істемеген адамдар үшін міндетті түрде біліктілікті арттыру тәртібі енгізіледі.

Айта кету керек, бұған дейін депутат нотариустар қызметінің бағасын қайта қарауды ұсынғанын жазғанбыз.

Related to this topic:

Latest to this topic: