Сарапшылар: Елімізде қолма-қол ақшамен есеп айырасатындар саны артты

24.12.2025

Қазақстандықтар қолма-қол ақшамен жиі төлем жасай бастады. Былтыр халықтың 25,6 пайызы қолма-қол ақшамен есеп айырысса, қазір бұл көрсеткіш 37,6 пайызға жетті. Ел тұрғындарының қаржылық әдеттері туралы толығырақ KAZ.NUR.KZ мақаласынан оқыңыз.

Қазақстандықтардың көбі, әсіресе жастар, қолма-қол ақшасыз төлемді жөн көреді. FinGramota медиа порталының мәліметі бойынша, 2025 жылы қолма-қол ақшасыз төлемді қолдаушылардың үлесі 39 пайыз болған (Былтырғы 26,1 пайыздан жоғары). Жастар арасында бұл көрсеткіш 40,2 пайызды құрайды.

Дегенмен Қазақстанда қолма-қол ақшасыз төлемнің өсуімен қатар, қолма-қол ақшаны жөн көретіндердің үлесі де айтарлықтай өсті. Бұл көрсеткіш 2024 жылы 25,6 пайыз болса, биыл 37,6 пайызға дейін өсті.

Осылайша 2025 жылы елде қолма-қол ақша мен қолма-қол ақшасыз төлем арасында айқын теңдік байқалады. Барлық жас топтары арасында қолма-қол ақша мен қолма-қол ақшасыз төлемнің арақатынасы шамамен 37 — 39 пайыз шамасында.

Қазақстандықтардың қаржылық әдеттері қандай

Басқа қаржылық әдеттермен қатар, сарапшылар қазақстандықтардың ақша жинақтауға деген ұмтылысын ерекше атап өткен. Сауалнама нәтижесі бойынша, респонденттердің 36,4 пайызы барлық шығынын өтеп болған соң жинақтауға қаражат қалғанын көрсеткен. Ал өткен жылы жинақтауға мүмкіндігі бар азаматтардың үлесі небәрі 31,5 пайыз еді.

Көбінесе азаматтар жинақ үшін депозит құралын жөн көреді – 21,6 пайыз. Респонденттердің 12,4 пайызы бағалы қағаздарға инвестиция салады, 11,6 пайыз қаражатын криптовалютада сақтайды, ал 11,8 пайызы жылжымайтын мүлікке инвестиция салады. Қазақстандықтардың тек 0,5 пайызы ғана зейнетақы жинақтарын таңдайды.

Бұған дейін қолма-қол ақшаны банкте емес, үйде сақтайтын қазақстандықтардың үлесі айтарлықтай өскені туралы хабарланған еді. Жалпы азаматтардың 38,6 пайыз үнемі ақша жинайды: 19,1 пайызы белгілі бір соманы, ал 19,5 пайызы түрлі соманы белгілеген.

Азаматтардың 19,8 пайызы мүлдем ақша жинамайды, бұл сарапшылардың пікірінше, табыс теңсіздігінің тұрақтылығын көрсетеді. Респонденттердің 34,4 пайызы табысы жеткіліксіз болатын жағдайға жиі тап болатынын айтты, ал 32,4 пайызы табысы кейде жетпейтінін көрсеткен. Олар достарынан (32,8 пайыз) немесе микроқаржы ұйымдарынан (27 пайыз) қарызға ақша алады.

Сарапшылар 2025 жылы бұрынғы жылдармен салыстырғанда Қазақстан халқының қаржылық тұрғыдан сауаты сәл де болса артты деп санауға болатынын атап өтеді – қаржылық сауаттылық индексі жыл ішінде 41,2 пайыздан 41,5 пайызға дейін өсті.

Мәтіннен қате тапсаңыз, бізге жазыңыз

Latest to this topic: