
Сыртқы істер министрлігі "Ашық НҚА" порталында некені бұзудың жаңа негізін енгізетін құжат жобасын жариялады.
Қайта қаралып жатқан құжаттың атауы – "Шетелде азаматтық хал актілерін мемлекеттік тіркеу саласында мемлекеттік қызметтерді көрсету, сондай-ақ азаматтық хал актілерін тіркеу туралы қайталама куәліктер мен анықтамалар беру қағидаларын бекіту туралы" ҚР Сыртқы істер министрінің бұйрығы, деп жазады inbusiness.kz сайты.
Бұйрық жобасы Премьер-министр Олжас Бектеновтің 2025 жылғы 5 және 12 тамыздағы өкімдеріне негізделген.
Жаңа норманың мақсаты – некені бұзу рәсімін жеңілдету. Құжатқа сәйкес, егер ерлі-зайыптылардың бірі қылмыстық қудалау органының қаулысына сай халықаралық іздеуге жарияланып, сот санкциясы берілген күннен бастап үш жылдан астам уақыт бойы іздеуде жүрсе, бұл жағдай некені бұзудың жеке негізі болып саналады.
Қазіргі заңнамада некені бұзудың негіздері ретінде тек мынадай жағдайлар қарастырылған:
-
ерлі-зайыптылардың бірінің қайтыс болуы немесе қайтыс болды деп танылуы;
-
хабар-ошарсыз кеткен деп танылуы;
-
сот арқылы тараптардың бірінің өтініші бойынша ажырасуы.
Ал жаңа норма іздеуде жүрген адамның жұбайына некені сот арқылы бұзуды жеңілдетіп береді. Бұған дейін мұндай жағдайда хабар-ошарсыз кеткенін дәлелдеу немесе ажырасуға жеке талап арыз беру қажет болатын. Енді қылмыстық іздеуде үш жылдан аса жүрудің өзі автоматты түрде некені бұзуға жеткілікті заңдық негіз болмақ.
Осылайша, мемлекет алғаш рет халықаралық іздеуде болуды отбасы құқығында дербес құқықтық салдары бар жағдай ретінде бекітуді ұсынып отыр.